Naar hoofdinhoud
Weids watergebied met riet onder een brede wolkenlucht

Werelderfgoed

Koloniën van Weldadigheid

Een open landschap met rechte lanen, herenhuizen en een paar musea die je niet ziet aankomen. Sinds 2021 UNESCO werelderfgoed.

Het landschap is na 200 jaar nog herkenbaar

De ontginning door de kolonisten leverde een kenmerkend landschap op dat na ruim tweehonderd jaar nog altijd herkenbaar is: rechte lanen, kanalen en de bebouwing van twee eeuwen. In juli 2021 zijn de Koloniën van Weldadigheid toegevoegd aan de Werelderfgoedlijst van UNESCO.

Goed om te weten

  • FrederiksoordHet oorspronkelijke dorp van de Maatschappij van Weldadigheid uit 1818
  • WilhelminaoordLanen, kanalen en oude scholen
  • VeenhuizenVoormalig gevangenisdorp, nu UNESCO
  • UNESCOOp de Werelderfgoedlijst sinds juli 2021
  • Afstand vanuit RodenVeenhuizen ligt op zo’n 15 km, met de auto zo’n 20 minuten
  • FietsenGoed te fietsen, onder andere door het natuurgebied Fochteloërveen

De historie

Houten uitkijktoren met trap tegen een strakblauwe lucht

Een sociaal experiment uit 1818

In 1818 startte Johannes van den Bosch de Maatschappij van Weldadigheid. Arme gezinnen, bedelaars en zwervers konden gaan werken in een van de Koloniën van Weldadigheid en kregen in ruil een eigen woning en een stuk grond om te bewerken. Het was een hard bestaan. Omdat de overheid hier voor het eerst op grote schaal probeerde het lot van de armste mensen te verbeteren, geldt het project als het begin van de Nederlandse verzorgingsstaat. Financieel werd het geen succes: er moest telkens geld bij.

Bekijk de fietsroutes

Een dag in de Koloniën?

Boek een kamer en trek erop uit

Vanuit Roden zit je in 20 minuten in het hart van de Koloniën.

Handige links

Meer over de Koloniën van Weldadigheid

Bord Zangfietspad langs een bospad, met een fietser op het pad
Koeien in een weiland in het open Drentse landschap
Herfstbos met lange schaduwen en gevallen bladeren in tegenlicht
Langharige landgeit met gedraaide horens in hoog gras

Veenhuizen

Voormalig gevangenisdorp, nu UNESCO. Vanuit Roden ligt Veenhuizen op zo’n 15 km.

Veelgestelde vragen

Wat zijn de Koloniën van Weldadigheid?

Landbouwkoloniën die Johannes van den Bosch vanaf 1818 stichtte met de Maatschappij van Weldadigheid. Arme gezinnen kregen er een woning en grond in ruil voor arbeid en scholing, met als doel dat ze in hun eigen onderhoud konden voorzien.

Waarom staan de Koloniën op de UNESCO-Werelderfgoedlijst?

Het ontginningslandschap met rechte lanen, kanalen en de bebouwing van twee eeuwen is na ruim tweehonderd jaar nog altijd herkenbaar. In juli 2021 zijn de Koloniën toegevoegd aan de Werelderfgoedlijst van UNESCO.

Hoe ver is Veenhuizen vanaf Onder de Linden?

Ongeveer 15 km vanuit Roden. Met de auto ben je er in zo’n 20 minuten, en het is goed te fietsen, onder andere door het natuurgebied Fochteloërveen.

Was het project van de Koloniën een succes?

Maatschappelijk wordt het gezien als het begin van de Nederlandse verzorgingsstaat, omdat de overheid voor het eerst op grote schaal het lot van de armste mensen probeerde te verbeteren. Financieel was het geen succes: er moest telkens geld bij.

Wat kun je er nu zien en doen?

Je wandelt of fietst door het open ontginningslandschap langs de dorpen Frederiksoord, Wilhelminaoord en Veenhuizen. In Veenhuizen bezoek je het Nationaal Gevangenismuseum.

Kan ik een bezoek combineren met een overnachting?

Ja. Vanuit ons hotel aan de Brink in Roden zit je in 20 minuten in het hart van de Koloniën. Combineer het bezoek met een overnachting of een arrangement, en parkeer gratis op eigen terrein.